Yapay Zekâ ve Hukuk: 29 Ekim 2025 Kullanım Politikası Güncellemesi Hakkında

Yapay zekâ teknolojilerinin hızlı gelişimi, bireylerin yalnızca günlük yaşamlarında değil, hukuki süreçlerde de bu araçlara başvurmalarına yol açmıştır. OpenAI tarafından geliştirilen ChatGPT de bu kapsamda, dünya genelinde milyonlarca kullanıcı tarafından yalnızca bilgi edinme amacıyla değil; hukuki belge hazırlama, metin yazımı ve danışmanlık benzeri alanlarda da yoğun biçimde kullanılmaktadır. Ancak bu yaygın kullanım her zaman bilinçli veya denetimli şekilde gerçekleşmemekte, kullanıcıların sistemin sunduğu bilgileri doğrulamadan veya uzman görüşü almadan uygulamaları neticesinde ciddi hak kayıpları yaşanabilmektedir.

Özellikle hukuk alanında bu durum son derece risklidir. Günümüzde birçok kişinin ChatGPT ’den doğrudan dilekçe hazırlamasını istediği bilinmektedir. Bu eğilim, yalnızca yanlış yönlendirmelere neden olmakla kalmayıp; ciddi hukuki, maddi ve usulî kayıplara da yol açmaktadır. Nitekim bazı avukatların bu nedenle işlerini kaybettikleri, bazı kurumların ise hatalı belge ve süreçler sebebiyle idari yaptırımlarla karşılaştıkları örnekler mevcuttur. Yapay zekâdan faydalanmak kuşkusuz çağın bir gereğidir; ancak denetimsiz ve kontrolsüz şekilde kullanılması ciddi sonuçlar doğurur. Avukat kontrolünden geçmeyen dilekçeler, ister istemez eksik, hatalı veya hukuka aykırı unsurlar içerecektir. Bu tür belgelerin mahkemelere doğrudan sunulması, usul eksiklikleri veya yanlış kanun atıfları, yalan emsal kararlar gibi nedenlerle sürecin aksamasına ve hak kayıplarına neden olabilir.

Bu tür risklerin önüne geçilebilmesi için bireylerin yapay zekâ sistemlerine koşulsuz bir güven beslememeleri ve bilinçli kullanıcılar hâline gelmeleri büyük önem taşımaktadır. Ancak uygulamada gerek sosyal medyada paylaşılan içeriklerde gerekse resmî mercilere sunulan belgelerde, ChatGPT tarafından üretilen metinlerin hiçbir denetim veya doğrulama sürecinden geçmeden kullanıldığı sıkça görülmektedir. Dahası, bazı tüzel kişiliklerin hukuk departmanlarını bir maliyet unsuru olarak görüp doğrudan ChatGPT ‘ye başvurmaları da giderek yaygınlaşmakta; bu durum hem kurumsal itibar kaybına hem de ciddi hukuki sorumluluklara yol açabilmektedir. Böylece sorun yalnızca bireylerle sınırlı kalmamakta, şirketler ve kamu kurumları açısından da önemli sonuçlar doğurmaktadır.

Bu sorunları göz önünde bulunduran OpenAI, 29 Ekim 2025 tarihinde önemli bir politika değişikliğine giderek kullanıcı güvenliği adına dikkat çekici bir adım atmıştır. Yeni kullanım politikalarına göre, ChatGPT artık “lisanslı bir uzmanın uygun katılımı olmadan, hukuki veya tıbbi danışmanlık gibi lisans gerektiren alanlarda profesyonel danışmanlık sunamayacaktır.” Bu değişiklikle birlikte, yapay zekânın insan kontrolü olmadan kullanılmasından doğabilecek hatalı yönlendirmelerin sorumluluğu tamamen kullanıcıya bırakılmıştır. Böylece OpenAI, hem kendi sorumluluğunu sınırlandırarak hukuki açıdan yerinde bir adım atmış, hem de kullanıcılar açısından önemli bir farkındalık zemini oluşturmuştur.

Sonuç olarak, bilgi kirliliğinin yoğun, güvenilir kaynakların ise sınırlı olduğu günümüz dijital çağında; ChatGPT gibi güçlü teknolojilerin mutlaka insan denetimi altında kullanılması gerektiği bir kez daha ortaya çıkmıştır. Yapay zekâ, doğru şekilde yönlendirildiğinde hukukçular ve kurumlar için büyük bir yardımcıdır; ancak denetimsiz bırakıldığında, bireylerin ve kurumların hak kayıplarına neden olabilecek tehlikeli bir araç hâline geldiği de aşikardır.

Av. Erva Okumuş